esin's space

Profilo di esinesin's spaceFotoBlogElenchiAltro

Ahar : Nişasta, yumurta akı, nişadır, kitre, zamk-ı Arabi, üstübeç, beyaz şap, balık tutkalı, un, hatmi çiçeği, taze gül yaprağı, pirinç gibi maddelerden, yapılan ve ham kâğıtların terbiyesinde kullanılan sıvı. Bu maddeler tek tek veya karışık olarak kullanılır [3].

Kâğıt iki şekilde aharlanır :

1 - Ahar yapılacak madde sıcak suda eritilir, kıvamınca karıştırılıp kâğıt buna daldırılır.

2- Sünger veya pamukla ahar kâğıdın üstüne sürülüp kurutulur. Bir kat ahar sürülmüşse tek aharlı; iki veya daha fazla sürülmüşse çift aharlı denir, buna kısaltılarak çiftâli de denilmiştir. Ahar kâğıda iki üç defadan fazla sürülmemelidir, aksi hâlde zamanla çatlar. Ayrıca kâğıda ahar sürüldükten sonra, bir hafta geçmeden kâğıtları mührelemek lâzımdır.

Yazıların çeşitlerine göre aharın cinsi değişir. Yalnız bir tarafına yazı yazılacak kâğıtlara (levha) kalın ahar; kitap yapraklarının iki tarafına ince ahar yapılırdı. Kâğıdın cinsine göre birkaç kat sürüldüğü de olurdu. Meşk kâğıtlarına kolaylık olsun diye kalın ahar sürülmüştür. Âhar ve mührelenmiş kâğıtlar, zamana, rutubet, küf ve kitap kurtlarına karşı daha dayanıklıdır.

Eskiden en güzel aharlar İstanbul'da yapılmıştır. Beyazıt semtinde, eski Askerî Tıbbiye karşısında aharlanmış, mührelenmiş kâğıtların satıldığı eski kitaplarda kayıtlıdır. Ayrıca hattatların kendi kâğıtlarını aharladıkları da bilinmektedir.

Aharlanmış kâğıt mürekkebi emmediği için, yanlış yazıldığında ıslatarak silmek mümkündür. Hattatlar ellerini tükürükleyerek veya yalayarak yanlışlarını düzelttiklerinden «mürekkep yalamak» deyimi ortaya çıkmıştır.

Ebruda Kullanılar Boyalar

Ebru yapımında en önemli malzemelerden birisi olan boyalar ebru yapılacak malzemenin niteliğine ve ebru sanatının geleneksel olmasına göre çeşitli şekillerde kullanılmaktadır. Geleneksel ebru yapımında toprak boya diye adlandırılan boyalar doğadan elde edilen toprak ve metal oksitlerdir. Kağıt, cam, seramik, tahta vb. pek çok malzeme ile kullanılabilecek hazır boyalar ve yine toprak boyalar sınıfından ve fabrikasyon olarak üretilen guaj boyalar bu bölüm içerisinde açıklanacaktır.

EBRUDA ESKİDEN KULLANILAN BOYALAR

Ebru yaparken sağ elde tutulan boyalı fırçanın, sol işaret parmağına vurulmasıyla kitreli suya serpilen boyalar, önceleri zemin müsait olduğu için, teknede rahatça yayılmak imkanı bulurlar. Sonradan atılanlar ise, ilk atılanlar arasında genişleyebilmek için daha fazla öd ihtiva etmelidirler. Ebruda renk olarak kullanıldığını bildiğimiz maddelere de bir göz atalım:

Sarı : Tabiatta bulunan arsenik sülfür (zırnık)

Mavi : Tabii çivit olan Lahur çividi, Pakistan’ın Lahur şehrinden gelir.

Yeşil : Bu ikisinin karışımı; zırnık çok olursa fıstık yeşiline, çivit çok olursa yaprak yeşiline gider.

Lacivert: Bedahşi laciverdi denilen tabii çivit.

Siyah : Eski iş mürekkepçiliğinde kullanılan is.

Beyaz : İsfidaç (üstübeç) – Bazik kurşunkarbonatın tabiattaki şekli

Kırmızı : Gülbahar –(Demir oksitleri ihtiva eden kırmızı bir toprak)

Vişne Çürüğü : Lök (Asıl ismi Lek olup, hindistan’da nebat yapraklarında şebnem olarak teşekkül eder ve kuruyunca toplanırmış

Tütün Rengi : Çamlıca toprağı

Geleneksel Türk Ebrusu'nda kullanılan ana renkler şunlardır ;

Çamlıca toprağı

Beyaz

Siyah

Sarı

Aşı Boyası

Kahverengi

Kırmızı

Lâhor Çividi

Çamaşır Çividi

Çamlıca toprağı, Lâhor Çividi ve Çamaşır Çividi dışında sözü edilen boyalar nalburlardan, Lâhor Çividi ve Çamaşır Çividi ise aktarlardan temin edilir.

Bu renkler kullanılarak elde edilen ara renkler ise şunlardır ;

Aşı Boyası	+	Lâhor Çividi	=	Koyu Kahverengi
Sarı		Lâhor Çividi		Yeşil
Çamaşır Çividi		Kırmızı		Mor
Beyaz		Siyah		Gri
Beyaz		Lâhor Çividi		Açık Mavi

Yukarıda sıralanan renkler, arzu nisbetinde birbirleriyle karıştırılarak asit ve kazein içermeyen, suda erimeyen ve ışıktan etkilenmeyen her tür renk elde edilir.

http://www.geleneksel-ebru.com/ sitesinden alınmıştır.

Fırça Yapımı

fırça yapımı

İlk önce aktarlardan bir miktar at kılı,
yaklaşık 5 mm çapında ve 15-20 cm uzunluğunda ahşap ya da plastik çubuklar, misina ve bant almanız gerek.

Şekildeki sırayla gidelim:
1-
Bir miktar at kılı alın.
Yaklaşık 5 cm uzunluğunda kesip masaya yayın. Fırçalardan daha uzun bant kesip kılların üstüne yapıştırın. Bantın yapışkan kısmı üste gelecek şekilde kılları ters çevirin.
2-
Ucu küt kesilmiş çubuğunuzu kılların kısa yönüne gelecek şekilde uzatıp bantı yapıştırın.
3-
Çubuğu kılların üstüne doğru sıkıca sarıp, öteki bant ağzını üstüne sabitleyin.
4-
Misinanın bir ucunu ilmek olacak şekilde katlayıp yuvarlak kısım kılların, misinanın ucu da çubuğun uzun kısmına gelecek şekilde koyun.
5-
Kılların uzun kısmı avucunuza, baş parmağınız ise ilmiğin üstüne gelecek şekilde bir elinizle tutun. Misinayı kılların kısa yerinden başlayarak avucunuza doğru sıkıca ve yan yana sarın. Misinanın bu ucunu ilmikten geçirin.
6-
Bir önceki ucu cekin, ta ki ilmek sarılmış kısmın altında kalana dek. Maket bıçağı ile fazla uçları sarılmış kısımların dibinden kesin.
7-
Makasla fırçanın ucunu kırparak düzene sokun.